Mobil uygulama yaptırmak: native mi, çapraz platform mu, web mi
Mobil uygulama yaptırmadan önce üç karar verilir: uygulama gerçekten gerekli mi, hangi teknolojiyle yazılacak ve yayından sonra kim bakacak. Süreç, mağaza onayı ve maliyeti büyüten kalemler.
Mobil uygulama yaptırmak, telefona kurulan ve App Store ile Google Play üzerinden dağıtılan bir yazılımı geliştirmek demektir; ama işin çoğu ekranda değil, uygulamanın konuştuğu sunucu tarafında ve yayından sonraki bakımdadır. Teklif istemeden önce üç kararı vermek gerekir: uygulama gerçekten gerekli mi, hangi yaklaşımla yazılacak ve yayından sonra kim bakacak.
Mobil uygulama gerçekten gerekli mi?
Kullanıcının uygulamayı indirmesi, siteye girmesinden çok daha büyük bir adımdır. Uygulama şu durumlarda kendini öder:
- Sık kullanım. Müşteri ya da çalışan haftada birkaç kez açıyorsa.
- Telefonun yeteneklerine ihtiyaç. Kamera, konum, bildirim, çevrimdışı çalışma, Bluetooth.
- Sadakat ve tekrar satış. Bildirimle geri çağrılan, giriş yapmış kullanıcı.
Kullanıcı yılda birkaç kez uğruyorsa ya da yalnızca bilgi alıyorsa, telefonda rahat çalışan bir web uygulaması çoğu zaman yeterlidir ve maliyetin bir kısmına çıkar. Farkı web yazılım nedir yazısında anlattık.
Native mi, çapraz platform mu, web mi?
| Yaklaşım | Ne demek | Ne zaman |
|---|---|---|
| Native | iOS ve Android için ayrı ayrı yazılır | En yüksek performans ve cihaz özelliklerine derin erişim gerekiyorsa |
| Çapraz platform | Tek kod tabanından iki platform (React Native, Flutter) | Çoğu iş uygulaması ve müşteri uygulaması için |
| Web uygulaması (PWA) | Tarayıcıda çalışır, ana ekrana eklenebilir | Mağaza gerekmeyen, sık güncellenen iç araçlar için |
Çapraz platform bugün çoğu proje için makul varsayılandır: tek ekip, tek kod tabanı, iki mağaza. Native yaklaşım; oyun, yoğun animasyon ya da cihaz donanımıyla derin entegrasyon gibi özel durumlar için ayrılmalıdır.
Mobil uygulamanın görünmeyen yarısı: arka uç
Uygulamadaki her liste, her giriş ve her bildirim bir sunucudan gelir. Bu yüzden teklifte şu parçaların olup olmadığına bakın:
- API ve veritabanı. Uygulamanın konuştuğu sunucu tarafı. Web siteniz ya da paneliniz varsa aynı arka uç paylaşılabilir.
- Yönetim paneli. İçeriği, kullanıcıları ve siparişleri yöneteceğiniz ekran.
- Bildirim altyapısı. Kime, ne zaman, hangi bildirimin gideceği.
- Analitik. Hangi ekranlar kullanılıyor, kullanıcı nerede bırakıyor?
Yalnızca ekranları fiyatlayan bir teklif, işin yarısını fiyatlamıştır.
Süreç nasıl işler?
- Keşif. Kullanıcılar, ana akışlar, gereken cihaz özellikleri, entegrasyonlar. Çıktısı yazılı kapsamdır; nasıl hazırlanacağı yazılım şartnamesi yazısında.
- Ekran tasarımı. Önce ana akış: kayıt, giriş ve uygulamanın asıl işi.
- Geliştirme. İki haftalık döngülerle; her döngü sonunda telefonunuza kurup deneyebileceğiniz bir test sürümü.
- Mağaza hazırlığı. Ekran görüntüleri, açıklamalar, gizlilik bildirimi, test hesapları.
- Mağaza onayı. Apple ve Google uygulamayı inceler; ret gelirse düzeltilip yeniden gönderilir. Takvimde bunun için pay bırakın.
- Yayın ve izleme. Çökme raporları, kullanım verisi, ilk güncellemeler.
Maliyeti ve süreyi büyüten kalemler
- Kullanıcı rolleri. Müşteri, kurye, yönetici gibi her rol neredeyse ayrı bir uygulamadır.
- Ödeme ve abonelik. Mağaza içi satın alma kuralları ve komisyonları ayrıca planlanmalıdır.
- Çevrimdışı çalışma. Veri eşitleme, uygulamanın en zor kısımlarından biridir.
- Entegrasyonlar. Muhasebe, ERP, CRM, kargo. Her biri ayrı bir belirsizliktir.
- İşletim sistemi güncellemeleri. iOS ve Android her yıl değişir; uygulama da güncellenmek zorundadır.
Kapsamı netleşmemiş bir uygulama için verilen sabit fiyat, ya içine büyük bir risk payı koyulmuş ya da projenin ortasında tartışmaya dönecek bir rakamdır. Neden olduğunu yazılım projeleri neden bütçeyi aşar yazısında anlattık.
Yayından sonra ne olur?
Mobil uygulama yayınlandığında bitmez. Her yıl gelen işletim sistemi sürümleri, mağaza kurallarındaki değişiklikler, güvenlik güncellemeleri ve kullanıcı geri bildirimleri sürekli bir bakım bütçesi gerektirir. Teklif alırken yayın sonrası bakımın kapsamını ve kimin yapacağını da sorun.
Sık sorulan sorular
iOS ve Android için iki ayrı uygulama mı gerekir? Çapraz platform yaklaşımla tek kod tabanı iki mağazaya da çıkar. Native yaklaşımda iki ayrı uygulama yazılır.
Mobil uygulama ne kadar sürede yapılır? Kapsama göre değişir; kullanıcı rolü, entegrasyon ve ödeme sayısı belirleyicidir. Kesin süre keşif aşamasından sonra yazılı verilir.
Uygulamanın kaynak kodu kimde kalır? Sizde kalmalı; mağaza hesapları da sizin adınıza açılmalı. Sözleşmede açıkça yazmalı.
Mevcut web sitemin altyapısı uygulamada kullanılabilir mi? Çoğu zaman evet. Sitenin arka ucu bir API sunuyorsa ya da sunacak hâle getirilirse, uygulama aynı veriyi kullanır.
Boygantech web, mobil ve yapay zekâ projelerini aynı ekipte geliştiriyor; mobil uygulamanın arka ucu ile web tarafı ayrı ekipler arasında bölünmez. Projenizi konuşmak için yazılım geliştirme hizmeti sayfamıza göz atabilirsiniz.